De vrij unieke combinatie van een authentieke smederij én een modern metaalbedrijf met zaakvoerders die een hart voor (en collectie van) erfgoed hebben met een enthousiaste juf die veel wilde proberen maakte het mogelijk om hier aan een heleboel minder evidente leerdoelen te werken.
De leerlingen werden intensief ondergedompeld in het ambacht van de smid en hebben naar goede traditie een eigen hoefijzer als smeedproef gesmeed. Als contrast maakten ze ook kennis met het vakmanschap van de moderne metaalbewerker.
De mogelijkheden die de locatie bood werden ten volle uitgespeeld in de boeiende leeractiviteiten met een nadruk op maken, analyseren en oplossingen uitwerken. Van constructietekeningen op schaal uitwerken op plaatmateriaal en het knippen, veilen, hameren en solderen aan een gepersonaliseerde armband uit messing voor moederdag tot een proefondervindelijk verkennen van de oxidatie van metalen, het in kaart brengen van de diverse eigenschappen van legeringen en metaalsoorten en nog veel meer, zoals het ontwerpen van een eigen tangram uit metaal.
De juf en de zaakvoerders van Made in Inox maakten hier echt volledig hun ding van, met veel aandacht voor detail. Alles werd afgesloten met feestelijk bezoek van de patroonheilige der smeden, Sint-Elooi, die de leerlingen in het bijzijn van hun ouders opnam in de smedersgilde van 't Rattekot.
Verloop
Rode draad: de leerlingen leren de kneepjes van de ambacht van de smidse kennen en treden toe tot de gilde.
Dag 1: kennismaking
- Essentie:
De leerlingen maken kennis met het bedrijf, de mensen achter het bedrijf, de ambacht van de smid en het erfgoed op de site. De leerlingen maken afspraken voor de komende bezoeken. De leerlingen kunnen verwoorden wat een gilde is en waarom Sint Elooi zo belangrijk is voor de smeden.
- Inleiding: waarnemingsopdracht smid, interview van de smid, afspraken met de placematmethode
- Midden:
Made in innox: demonstratie van de smid, fotozoektocht met vergelijking tussen oud en nieuw (erfgoed en huidige bedrijfsvoering)
De gilde: legende van Sint-Elooi, zoektocht naar Sint-Elooi in de fabriek, uitleg over de gilde via een actie-reactie spel
- Slot: Hoe zal made in inox eruitzien binnen 145 jaar?
Dag 2: grondstoffen
Essentie: De leerlingen maken kennis met verschillende soorten metalen, ze ontdekken de eigenschappen en gebruiken hun tastzintuig om verschillen te ondervinden.
Inleiding: Voorwerp van de dag (klasmetalen die op voorhand met de klas werden buiten gelegd).
Midden: tangram met verschillende soorten metalen waar leerlingen de eigenschappen van de verschillende soorten metalen ontdekken.
Slot: maken van een verhaal met een tangram
Dag 3: de smid en zijn gereedschap
Essentie: De leerlingen onderzoeken hoe een smid iets maakt en welk gereedschap hij daarvoor gebruikt. De leerlingen ondervinden dat er een verschil is tussen vroeger en vandaag.
Inleiding: zoektocht. Welk voorwerp hoort niet thuis in de smidse?
Midden:
- de weg van de spade: foto's op volgorde plaatsen
- stappen bij het maken van een hamer
- demonstratie: lassen, solderen en klinknagels
- oefening met schroeven, bout en moer
- spreekwoorden
Slot: tableau vivant van de smid
Dag 4: meesterproef
Essentie: De leerlingen onderzoeken hoe een smid iets maakt en welk gereedschap hij daarvoor gebruikt. De leerlingen ondervinden dat er een verschil is tussen vroeger en vandaag.
Inleiding: voorwerp van de dag (hoefijzer)
Midden:
- armband maken
- hoefijzer maken
Slot: levende smid machine
Dag 5: Ontvangst van de ouders en grootouders, toetreding tot de gilde van Sint-Elooi
leerplandoelen ZILL
Oriëntatie op de wereld: ruimte
- OWru7 Als vaardige voetganger of fietser de verkeersregels kennen en toepassen en de veiligheid van verkeerssituaties in de omgeving inschatten
• 10-12j Zich als vaardige fietser gedragen in het verkeer: vlot kunnen afslaan…
Oriëntatie op de wereld: techniek
- OWte1 Ervaren, onderzoeken en vaststellen hoe eenvoudige technische systemen gemaakt zijn van grondstoffen , ingrediënten, materialen en/of onderdelen
• 2.5-7j Aantonen hoe de verschillende onderdelen van technische systemen in re…
• 7-12j Bij het hanteren en (de)monteren van technische systemen ontdekken uit… - OWte6 In de toepassingsgebieden van techniek eenvoudige technische systemen, het technisch proces , hulpmiddelen en keuzes herkennen
• 7-12j Kennismaken met eenvoudige distributiesystemen uit de omgeving: verwar…
• 7-12j Ervaren, onderzoeken en vaststellen hoe eenzelfde technisch proces op …
• 10-12j Binnen de verschillende toepassingsgebieden van techniek technische sy…
- OWte9 Vaststellen en uitdrukken dat technische systemen nuttig, duurzaam , gevaarlijk en/of schadelijk kunnen zijn voor zichzelf, anderen, natuur of mili…
• 4-12j Aan de hand van voorbeelden uit verschillende toepassingsgebieden van …
Oriëntatie op de wereld: natuur
- OWna8 Natuurlijke verschijnselen en gangbare materialen waarnemen, onderzoeken en herkennen in de omgeving
• 10-12j Eigenschappen zoals kleur, vervormbaarheid, oplosbaarheid, samendrukba…
Oriëntatie op de wereld: tijd
- OWti4 Vaststellen en uitdrukken hoe de geschiedenis doorwerkt in de samenleving van vandaag en morgen en hoe je als mens deel uitmaakt van de geschiedenis
• 7-12j Actuele toestanden, gebeurtenissen en erfgoed uit de omgeving verbin…
- OWti7 Ervaren, onderzoeken, vaststellen en uitdrukken waarom mensen sporen en verhalen uit hun leefwereld, die inzicht geven en herinneren aan een gedeeld v…
- • 4-12j Erfgoed in de omgeving opsporen en onderzoeken
• 4-12j Verwondering en waardering tonen voor erfgoed - voorzichtig en respect…
• 7-10j Aan de hand van erfgoed overeenkomsten en verschillen weergeven tussen…
• 10-12j Inzien dat het de moeite waard is om materieel erfgoed en immaterie…
Logisch en wiskundig denken
- WDlw3 Wiskundige problemen oplossen in betekenisvolle situaties binnen en buiten de klas en de redeneringen daarbij onderbouwen, vergelijken, bijsturen, wee…
• 9-12j Typevraagstukken over schaal, gemiddelde, recht en omgekeerd evenredig…
• 9-12j Problemen zoals rekenraadsels, breinbrekers en andere wiskundige probl…
Ontwikkelen van initiatief en verantwoordelijkheid
- IVoc1 Nieuwsgierig zijn naar en bereidheid tonen om het nieuwe te ontdekken en erover te leren
- IVoc2 Exploreren en experimenteren in de wereld rondom zich
• 7-12j Experimenteren met combinaties van materialen, technieken … en zo nieu…
- IVoc3 Onderzoeksvragen formuleren, naar een antwoord zoeken en bevindingen formuleren
• 7-12j Onderzoekend leren : zich laten inpalmen door nieuwe dingen uit de omg…
- IVoz2 Creatief denken en daarbij nieuwe paden durven bewandelen
• 2.5-12j Oog hebben voor wat nieuw, origineel is - originele oplossingen bedenk…
Motorische en zintuigelijke ontwikkeling
- MZkm1 Zelfredzaam zijn in het uitvoeren van manipulatieve handelingen in verschillende situaties; deze handelingen nauwkeurig, gedoseerd en ontspannen uitvo…oelen:
Muzische geletterdheid
- MUge3 Boodschappen en symboliek in kunst en muzische expressie begrijpen en verwerken
• 10-12j Een eigen interpretatie geven aan een kunstwerk en die vergelijken met…
- TOsn1 Een schriftelijke boodschap verwerken
• Informatie ordenen, verbinden of samenvatten (uit verhalen en informat…